Zenuwen

Uit DiabetesWiki

Ga naar: navigatie, zoeken

Inhoud

Zenuwen

Diabetes kan op de lange duur leiden tot beschadiging van de zenuwen. Dit wordt neuropathie genoemd. Zo’n 40 procent van alle mensen met diabetes krijgt in meer of mindere mate last van zenuwenschade.

Er zijn in het algemeen twee neuropathiesoorten: is er sprake van schade aan een enkele zenuw dan spreekt men over mononeuropathie, als er veel zenuwen aangedaan zijn wordt het polyneuropathie genoemd.

Ons lichaam wordt aangestuurd door het centrale zenuwstelsel: de hersenen en het ruggenmerg. Die aansturing verloopt via de zenuwen. De zenuwen versturen boodschappen van het centrale zenuwstelsel naar de spieren, de huid en andere organen, en weer terug. Dat maakt dat we kunnen lopen, warmte, kou of pijn voelen en dat onze organen hun werk doen. Bij mensen met diabetes kunnen de zenuwbanen op den duur beschadigd raken.

Oorzaken

Wat neuropathie veroorzaakt is nog niet precies bekend. Wel is duidelijk dat een te hoge bloedglucosespiegel schade kan aanrichten aan de zenuwen. Roken, te veel alcohol, te veel verzadigd vet, overgewicht en onvoldoende beweging kunnen de werking van het zenuwstelsel negatief beïnvloeden en daarmee de kans op neuropathie vergroten.

Symptomen

Zenuwcellen die zijn aangetast door neuropathie kunnen verschillende problemen veroorzaken, afhankelijk van welke zenuwen in welke mate zijn beschadigd. De klachten beperken zich meestal tot een verminderd gevoel in voeten en op den duur in de handen. Dit kan gevaarlijk zijn: als u weinig voelt, zult u bijvoorbeeld wondjes niet of minder goed opmerken, waardoor een (ernstige) infectie kan ontstaan.

Het kan ook zijn dat u juist meer voelt, bijvoorbeeld pijnscheuten, tintelingen of kramp. Soms leidt neuropathie tot krachtverlies in benen en armen.

Een andere, minder bekende vorm van neuropathie is autonome neuropathie: aantasting van de zenuwen in de organen, zoals de spijsverteringsorganen, de blaas, het hart en bloedvaten en de huid.

Aantasting van de zenuwen in deze organen kan tot heel uiteenlopende klachten leiden, die ook andere oorzaken kunnen hebben. Om er enkele te noemen: extreem zweten, helemaal niet zweten, incontinentie, moeite hebben met plassen, diarree, obstipatie, misselijkheid, een vol gevoel, hartritmestoornissen, dubbel zien, erectiestoornissen, moeilijk lopen en duizeligheid.

Behandelmethoden

Gebleken is dat na alvleeskliertransplantaties een betere instelling leidde tot herstel van aangetaste zenuwen. Maar omdat transplantatie van de alvleesklier zich nog in een experimenteel stadium bevindt, biedt dat voorlopig nog geen oplossing voor neuropathie.

Wel is het in sommige gevallen mogelijk de symptomen van neuropathie met medicijnen te bestrijden. Denk bijvoorbeeld aan pijnstillers, medicijnen die de maaglediging beïnvloeden of middelen tegen hartritmestoornissen.

Maar het belangrijkste ‘wapen’ tegen neuropathie is een stabiele, niet te hoge bloedsuikerspiegel: nuchter lager dan 7 mmol/l, één tot twee uur na een maaltijd lager dan 9 mmol/l, HbA1c lager dan 53 mmol/mol (tot 6 april 2010 uitgedrukt als 7%). Dit vertraagt (en voorkomt soms) het ernstiger worden van de neuropathie.

Hoe vaak moet u zich laten controleren?

Uw voeten dienen bij elke jaarlijkse controle te worden nagekeken en bij afwijkingen vaker. De voeten worden onderzocht op wondjes en infecties. Met behulp van bijvoorbeeld een kunststof draadje (monofilament) en een stemvork wordt getest hoeveel gevoel u in uw voeten heeft. Overigens is het raadzaam uw voeten zelf ook regelmatig te controleren.

De meest eenvoudige manier om autonome neuropathie vast te stellen is het meten van de staande en liggende bloeddruk. Bij mensen met autonome neuropathie werkt de reflex die ervoor zorgt dat de bloeddruk stabiel blijft bij het opstaan niet goed. Dit onderzoek dient te gebeuren op basis van klachten. Het aantonen van autonome neuropathie van maag en darmen is lastiger. Voor deze onderzoeken moet u naar het ziekenhuis.

Meer weten

  • Neem contact op met de Diabeteslijn: (033) 463 05 66 of info@dvn.nl
Persoonlijke instellingen